Tau tak? Kenapa kerajaan suruh buang Waze, dan boleh ke TuJu ganti?

Minggu ni, app navigasi tiba-tiba jadi isu negara. Pada 21 Oktober 2026, kerajaan mengumumkan semua penjawat awam dilarang guna Waze berkuat kuasa serta-merta. Rakyat pula digesa beralih ke app tempatan, TuJu.

Masalahnya, sehari kemudian, fungsi navigasi TuJu pula terpaksa dimatikan. Jadi apa sebenarnya yang berlaku?

Kenapa Waze dilarang?

Keputusan ini dibuat dalam Mesyuarat Jawatankuasa Keselamatan Siber Negara (JKSN) Bil. 3/2026 pada 20 Oktober, yang dipengerusikan oleh Perdana Menteri Datuk Seri Anwar Ibrahim. Esoknya, Pejabat Perdana Menteri mengesahkan larangan itu.

Sebab utama yang diberikan kerajaan:

• Waze Mobile Ltd, syarikat yang mengawal data pengguna Waze, diperbadankan dan beroperasi di bawah undang-undang Israel.
• Kerajaan bimbang data rasmi kerajaan dan maklumat peribadi rakyat, termasuk lokasi dan rekod perjalanan, boleh dieksploitasi.

Ketua Setiausaha Negara mengeluarkan pekeliling supaya larangan dikuatkuasakan di semua kementerian, jabatan persekutuan, kerajaan negeri, badan berkanun dan pihak berkuasa tempatan.

Orang ramai pun dilarang ke?

Tak. Setakat laporan rasmi setakat ini, larangan hanya untuk penjawat awam. Untuk orang ramai, Perdana Menteri menggesa rakyat membuang Waze dan beralih ke platform tempatan seperti TuJu, atas alasan tadbir urus data yang lebih kukuh.

Maksudnya, ia gesaan, bukan larangan undang-undang untuk orang awam.

Apa jawapan Waze?

Pada 23 Oktober, Waze menyifatkan dakwaan bahawa ia boleh mengeksploitasi data peribadi pengguna sebagai "completely false" (palsu sama sekali). Waze kata ia beroperasi di bawah polisi privasi yang ketat dan perlindungan datanya memenuhi standard undang-undang global.

Untuk konteks, Waze dimiliki oleh Google, tapi syarikat itu diasaskan di Israel dan masih diperbadankan di sana.

Apa itu TuJu?

TuJu ialah platform mobiliti tempatan yang dibangunkan bersama oleh Lembaga Lebuhraya Malaysia (LLM) dan Prosignal Consortium Sdn Bhd. Ia dilancarkan secara rasmi oleh Menteri Kerja Raya, Datuk Seri Alexander Nanta Linggi, pada 26 November 2025.

Ciri-ciri yang dijanjikan:

• Navigasi turn-by-turn dan anggaran masa tiba
• Kadar tol lebuh raya secara masa nyata
• Siaran langsung kamera trafik (CCTV) lebuh raya
• Lokasi R&R dan kawasan rehat
• Bantuan kecemasan di lebuh raya

Jadi kenapa navigasi TuJu dimatikan?

Selepas gesaan kerajaan, ramai orang cuba muat turun dan guna TuJu serentak. Pada 22 Oktober, LLM memaklumkan app itu menjalani "penyelenggaraan sistem kecemasan" selepas lonjakan trafik yang melampau membebankan server.

Sebelum itu, pengguna dan penguji melaporkan banyak masalah:

• Arahan navigasi tak tepat, contohnya asyik suruh "jalan terus" dan terlepas susur keluar lebuh raya
• Tiada panduan lorong dan tiada data trafik masa nyata
• Tiada sokongan Android Auto atau Apple CarPlay

LLM memohon maaf dan mengakui kapasiti sistem tak cukup bersedia untuk jumlah pengguna yang ramai.

Tau tak? Walaupun navigasi TuJu dimatikan sementara, ciri lain seperti CCTV lebuh raya, kadar tol dan lokasi R&R masih boleh digunakan. Prosignal menyasarkan fungsi navigasi dipulihkan sepenuhnya selewat-lewatnya 6 November 2026.

Boleh ke TuJu ganti Waze?

Buat masa ini, jawapan jujurnya: belum lagi. Fungsi utama, iaitu navigasi, masih belum berfungsi. Pembangun TuJu kata mereka sedang membaiki app itu dan fokus kepada keselamatan data rakyat Malaysia.

Kalau anda penjawat awam, ikut pekeliling dan guna alternatif yang dibenarkan. Kalau anda orang awam, pilihan masih di tangan anda, sementara kita tunggu TuJu versi yang dah dibaiki menjelang awal November.

Anda dah cuba TuJu? Apa pengalaman anda?